Efektywność energetyczna – ZIT
Fundusze EuropejskieFundusze Europejskie dla Warmii i Mazur
- Termin
- do 30.09.2026
- Budżet naboru
- 15 500 000 PLN
- Dla kogo
- Samorządy, Osoby fizyczne
- Region
- warmińsko-mazurskie
Wymiana źródła ciepła
Dotacja na wymianę pieca dotyczy przede wszystkim likwidacji kopciucha — kotła lub pieca na węgiel albo drewno poniżej 5 klasy. Czyste Powietrze pokrywa wtedy do 40, 70 lub 100% kosztów kwalifikowanych pompy ciepła, kotła na pellet, podłączenia do sieci ciepłowniczej lub (do końca 2026 r.) ogrzewania elektrycznego. Na nowy kocioł gazowy nie ma już ani dotacji z tego programu, ani odliczenia w uldze termomodernizacyjnej.
Najpierw aktualne nabory
Fundusze EuropejskieFundusze Europejskie dla Warmii i Mazur
NFOŚiGWCzyste Powietrze
Przewodnik
| Sytuacja | Gdzie szukać | Kluczowy warunek |
|---|---|---|
| Dom jednorodzinny ogrzewany wyłącznie kopciuchem (węgiel, drewno, klasa niższa niż 5) | Czyste Powietrze — nowe źródło ciepła, a przy słabym standardzie domu także termomodernizacja | Zakres z audytu energetycznego; stary kocioł trwale zlikwidowany; urządzenie z listy ZUM |
| Dom z kotłem gazowym, olejowym albo kotłem 5 klasy | Czyste Powietrze tylko na ocieplenie, stolarkę i wentylację; ulga termomodernizacyjna | Zapotrzebowanie co najmniej 80 kWh/(m²·rok) i redukcja o minimum 40%; brak dotacji do nowego kotła gazowego |
| Mieszkanie w budynku wielorodzinnym | Program gminy; Ciepłe Mieszkanie (edycja 2022–2026 jest w fazie rozliczeń) | Nabór ogłasza gmina — sprawdź BIP i stronę urzędu |
| Gospodarstwo o niskich dochodach w gminie realizującej Stop Smog | Program gminy finansowany w ramach porozumienia z NFOŚiGW | Gmina musi mieć zawarte porozumienie — o udział pytasz w urzędzie |
| Podatnik będący właścicielem domu jednorodzinnego | Ulga termomodernizacyjna w PIT | Do 53 000 zł odliczenia; tylko wydatki z wykazu, niepokryte dotacją |
Kwoty poniżej to maksymalna dotacja dla wniosków składanych od 20 lipca 2026 r., a nie cena urządzenia. Faktyczna dotacja to odpowiedni procent kosztów kwalifikowanych netto (VAT nie jest kosztem kwalifikowanym), ale nie więcej niż limit.
| Koszt kwalifikowany | Podstawowy (do 40%) | Podwyższony (do 70%) | Najwyższy (do 100%) |
|---|---|---|---|
| Pompa ciepła powietrze/woda o podwyższonej klasie efektywności | 14 080 zł | 24 640 zł | 35 200 zł |
| Gruntowa pompa ciepła o podwyższonej klasie efektywności (bez dolnego źródła) | 18 000 zł | 31 500 zł | 45 000 zł |
| Dolne źródło ciepła do pompy gruntowej | 8 000 zł | 14 000 zł | 20 000 zł |
| Pompa ciepła powietrze/powietrze | 4 480 zł | 7 840 zł | 11 200 zł |
| Kocioł na pellet drzewny lub zgazowujący drewno o podwyższonym standardzie | 8 200 zł | 14 350 zł | 20 500 zł |
| Podłączenie do sieci ciepłowniczej z przyłączem | 8 900 zł | 15 575 zł | 22 250 zł |
| Ogrzewanie elektryczne inne niż pompa ciepła (wniosek, zakup i montaż do końca 2026 r.) | 4 480 zł | 7 840 zł | 11 200 zł |
| Instalacja centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej | 8 200 zł | 14 350 zł | 20 500 zł |
| Audyt energetyczny z dokumentem podsumowującym i świadectwo charakterystyki energetycznej | 640 zł | 1 120 zł | 1 600 zł |
Progi dochodowe: poziom podstawowy — dochód roczny do 135 000 zł; podwyższony — przeciętny miesięczny dochód do 2 250 zł na osobę (3 150 zł w gospodarstwie jednoosobowym); najwyższy — do 1 300 zł na osobę (1 800 zł) albo ustalone prawo do zasiłku stałego, okresowego, rodzinnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego. Najwyższy poziom przysługuje tylko w domu, którego zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania przekracza 140 kWh/(m²·rok). W przykładzie z oficjalnej strony programu — taki dom, pompa ciepła powietrze/woda, instalacja i pełna termomodernizacja — maksymalna dotacja wynosi 56 120 zł, 98 210 zł lub 140 300 zł.
| Obszar | Co obowiązuje |
|---|---|
| Kraków | Od 1 września 2019 r. całkowity zakaz stosowania węgla i drewna w kotłach, piecach i kominkach. |
| Małopolska (poza Krakowem) | Kotły niespełniające co najmniej klasy 3 — wymiana do końca kwietnia 2024 r.; kotły klasy 3 i 4 — do końca 2026 r.; kotły klasy 5 użytkowane przed 1 lipca 2017 r. — do końca ich żywotności. |
| Województwo śląskie | Kotły z 2006 r. i starsze lub bez tabliczki znamionowej — do 31.12.2021 r.; z lat 2007–2012 — do 31.12.2023 r.; z okresu od 2013 r. do 31.08.2017 r. — do 31.12.2025 r.; kotły klasy 3 lub 4 — do 31.12.2027 r. |
| Województwo mazowieckie | Od 1 stycznia 2023 r. zakaz używania kotłów na węgiel lub drewno niespełniających klasy 3, 4 lub 5; od 1 stycznia 2028 r. także kotłów klasy 3 i 4. W Warszawie od 1 października 2023 r. nie wolno stosować węgla kamiennego. |
Pozostałe województwa mają własne uchwały z innymi terminami — ich listę prowadzi Główny Inspektorat Ochrony Środowiska. Uchwała obowiązuje niezależnie od tego, czy korzystasz z dotacji, a urządzenie kupione w Czystym Powietrzu musi spełniać jej docelowe wymagania. W Małopolsce za naruszenie uchwały grozi mandat do 500 zł, a sąd może wymierzyć grzywnę do 5 000 zł.
Gmina może dopłacać do wymiany źródła ciepła z własnego budżetu: art. 403 Prawa ochrony środowiska pozwala jej udzielać mieszkańcom dotacji celowych na inwestycje, a kryteria i tryb określa uchwała rady gminy. Nazwy takich programów bywają różne, dlatego szukaj w Biuletynie Informacji Publicznej gminy uchwały o zasadach udzielania dotacji celowych na ochronę środowiska i zapytaj w gminnym punkcie konsultacyjno-informacyjnym Czystego Powietrza.
Stop Smog to rządowy program dla gmin z obszarów objętych uchwałami antysmogowymi: gmina wymienia źródła ciepła i ociepla domy jednorodzinne najmniej zamożnych mieszkańców w ramach porozumienia z NFOŚiGW, finansowanego z Funduszu Termomodernizacji i Remontów w BGK. Mieszkaniec nie składa wniosku do NFOŚiGW — o udział pyta w urzędzie gminy. Według planu finansowego funduszu na 2026 r. program obejmuje wypłaty w ramach zawartych porozumień. Czyste Powietrze można łączyć ze Stop Smog tylko na inny zakres prac.
NFOŚiGW wyjaśnia, że zgodnie z unijną dyrektywą budynkową (EPBD) od 2025 r. nie można finansować kotłów na paliwa kopalne ze środków publicznych; wyjątek w Czystym Powietrzu objął tylko inwestycje zrealizowane do 31 grudnia 2024 r.
Stan redakcyjny sprawdzono 28 września 2026 r. Kwoty i warunki Czystego Powietrza dotyczą wniosków składanych od 20 lipca 2026 r. Terminy uchwał antysmogowych pochodzą ze stron samorządów województw, a zasady Stop Smog i dotacji gminnych — ze źródeł podlinkowanych w odpowiednich sekcjach powyżej. Wiążące są dokumenty operatorów programów, a nie zestawienie w portalu.