Dla kogo
NGO, instytucje rynku pracy, przedsiębiorstwa społeczne, uczelnie, jednostki samorządu, pracodawcy realizujący projekty rozwoju pracowników.
Pięć priorytetów programu FERS
FERS to bezpośredni następca POWER — Programu Operacyjnego Wiedza, Edukacja, Rozwój. Cała pula 4,2 mld EUR rozdzielona została na pięć priorytetów tematycznych, które odpowiadają różnym instytucjom wdrażającym:
- Priorytet I — Umiejętności (ok. 1,3 mld EUR): kształcenie zawodowe, edukacja włączająca, kompetencje cyfrowe.
- Priorytet II — Rynek pracy otwarty dla wszystkich (ok. 1,0 mld EUR): aktywizacja, staże, wsparcie pracodawców.
- Priorytet III — Włączenie społeczne i ekonomia społeczna (ok. 0,8 mld EUR): przedsiębiorstwa społeczne, OWES.
- Priorytet IV — Spójność społeczna i zdrowie (ok. 0,7 mld EUR): profilaktyka zdrowotna, deinstytucjonalizacja.
- Priorytet V — Innowacje społeczne i ponadnarodowa współpraca (ok. 0,4 mld EUR): pilotaże, projekty modelowe.
Kto może aplikować o FERS
| Typ podmiotu | Najczęstszy priorytet | Typowy budżet projektu |
|---|---|---|
| Stowarzyszenia i fundacje | I, II, III | 500 tys. – 5 mln zł |
| Uczelnie wyższe | I, IV | 2 – 15 mln zł |
| Wojewódzkie urzędy pracy | II | 5 – 50 mln zł |
| OWES (Ośrodki Wsparcia Ekonomii Społecznej) | III | 3 – 12 mln zł |
| Pracodawcy (MŚP, duże firmy) | I (Bazy Usług Rozwojowych) | 50 tys. – 500 tys. zł |
| Szpitale i jednostki ochrony zdrowia | IV | 1 – 20 mln zł |
| Jednostki samorządu terytorialnego | III, IV | 500 tys. – 10 mln zł |
Ścieżka aplikacyjna i system SOWA
Większość konkursów FERS prowadzona jest przez system SOWA (System Obsługi Wniosków Aplikacyjnych). Nabory ogłaszają:
- Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej — projekty horyzontalne, ekonomia społeczna, włączenie.
- Ministerstwo Edukacji Narodowej i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego — priorytet I.
- PARP — Bazy Usług Rozwojowych, kompetencje pracowników MŚP.
- Centrum Projektów Polska Cyfrowa (CPPC) — kompetencje cyfrowe.
- Wojewódzkie Urzędy Pracy — większość konkursów regionalnych z priorytetu II.
Każda instytucja ma własny harmonogram, dlatego śledzenie konkretnych konkursów wymaga monitorowania kilku kanałów. Atlas Dotacji agreguje to w jednym miejscu — sprawdź stronę dotacji dla NGO.
Typowy projekt z budżetem — przykład praktyczny
Stowarzyszenie z Lublina realizuje projekt aktywizacji zawodowej osób długotrwale bezrobotnych z 4-letnim budżetem 3,8 mln zł:
- Wynagrodzenia kadry merytorycznej (doradcy zawodowi, psychologowie, trenerzy): 1,9 mln zł;
- Stypendia stażowe i szkoleniowe dla 320 uczestników: 1,1 mln zł;
- Szkolenia zawodowe i certyfikacje (zewnętrzne firmy szkoleniowe): 480 tys. zł;
- Koszty pośrednie (administracyjne) ryczałtowe — 25%: 320 tys. zł.
Wsparcie projektów EFS+ wynosi do 95% kosztów kwalifikowalnych dla NGO, więc wkład własny stanowi tylko 190 tys. zł — najczęściej pokrywany pracą wolontariuszy, której wartość ekwiwalentna jest kwalifikowalna.
Najczęstsze błędy w projektach FERS
- Niezgodność z kwotami jednostkowymi i taryfikatorami — wynagrodzenia, stypendia, koszty cateringu mają sztywne stawki maksymalne.
- Brak indywidualnej ścieżki rozwoju (IPD) dla każdego uczestnika — to obowiązkowy element projektów aktywizacyjnych.
- Nieosiągalne wskaźniki produktu i rezultatu — instytucje konkursowe ostro weryfikują ich realność na etapie oceny.
- Brak dokumentacji efektywności zatrudnieniowej — dla projektów Priorytetu II wymagana jest weryfikacja na podstawie umów o pracę po zakończeniu udziału.
- Niewłaściwa grupa docelowa — np. brak osób spełniających definicję „znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji na rynku pracy”.
Powiązane programy i alternatywy
FERS często współistnieje z innymi źródłami:
- FIO/PROO/NOWEFIO — krajowe wsparcie operacyjne dla NGO, znacznie mniejsze projekty (do 250 tys. zł), ale szybsza ścieżka.
- FEnIKS — szpitale często łączą inwestycje twarde (FEnIKS) z projektami miękkimi (FERS, profilaktyka).
- KPO komponent C — kompetencje cyfrowe i ścieżki nauczyciel-rodzic-uczeń.
- Regionalne Fundusze Europejskie (FE województw) — działania EFS+ w skali wojewódzkiej, niższe progi.
Pełny przewodnik po dotacjach społecznych w 2026 roku znajdziesz w naszym artykule blogowym.